انواع سبک مجسمه سازی

انواع مجسمه سازی عبارت است از متد هایی مثل رئالیسم (واقع گرایی)، سوررئالیسم (فراواقع گرایی)، آبستره (انتزاعی)، فیگوراتیو، مینیمالیسم (ساده گرایی)،مدرنیسم (نوگرایی)، مدرنیسم (نوگرایی). تکنیک های رایج مجسمه سازی هم شامل تراش کاری سبنگ و چوب، مدل سازی با گل، ریخته گری فلزات در قالب و مونتاژ قطعات گوناگون است. در این تکنیک ها هنرمند با کاهش حجم مواد اولیه یا افزودن و ترکیب کردن آن ها، اثر هنری نهایی خود را خلق می کند و از آن جا که فیلد هنری مجسمه سازی بسیار پرطرفدار است، اگر شما به دنبال یک منبع معتبر برای تحقیق درباره مجسمه سازی هستید و تمایل دارید که انواع سبک های مجسمه سازی را به خوبی یاد بگیرید، ادامه این مطلب می تواند اطلاعات کافی را در اختیار شما قرار دهد.

مجسمه از چه چیزی ساخته می شود؟

قبل از این که تمامی سبک های رایج مجسمه سازی را بررسی نماییم، ابتدا می خواهیم به این پرسش پاسخ دهیم که مجسمه چگونه ساخته می شود. به طور کلی مجسمه می تواند از مواد مختلفی ساخته شود و استفاده از این مواد به هدف نهایی مجسمه ساز، روش اجرا و مکان نصب اثر بستگی دارد. از پرکاربردترین مواد مجسمه سازی می توان به سنگ، چوب، فلز، گچ، سفال، گل رس، موم و مواد مصنوعی مانند رزین و فایبرگلاس اشاره کرد. هر کدام از این مواد ویژگی های خاصی دارند. برای مثال سنگ و فلز دوام بیشتری دارند و برای آثار ماندگار مناسب هستند، در حالی که گل رس و گچ برای شکل دهی و ساخت نمونه های اولیه کاربرد زیادی دارند.

ضمنا گاهی مجسمه از ترکیب چند ماده نیز ساخته می شود تا هنرمند بتواند بافت، استحکام و جلوه بصری بیشتری ایجاد کند. در هنر معاصر، حتی از مواد بازیافتی، شیشه، پارچه و قطعات صنعتی هم برای ساخت مجسمه استفاده می شود. بنابراین مجسمه فقط از یک ماده خاص ساخته نمی شود، بلکه می تواند از هر چیزی شکل بگیرد که قابلیت حجم دهی، اتصال و تبدیل شدن به یک اثر هنری را داشته باشد.

انواع سبک مجسمه سازی

انواع سبک مجسمه سازی همانطور که در ابتدای مطلب گفته شد، عبارت است از:

• رئالیسم (واقع گرایی)
• سوررئالیسم (فراواقع گرایی)
• آبستره (انتزاعی)
• فیگوراتیو
• مینیمالیسم (ساده گرایی)
• مدرنیسم (نوگرایی)
• اکسپرسیونیسم
• دادائیسم
• کانستراکتیویسم (ساختارگرایی)
• پاپ آرت (هنر مردمی)

برای هر کدام از سبک های ذکر شده، روش های مختلفی وجود دارد که انواع روش های ساخت مجسمه را نیز در بخش زیر ذکر کرده ایم.

• مجسمه سازی مدرن
• مجسمه سازی با گچ
• مجسمه سازی با خمیر
• مجسمه سازی با سنگ
• مجسمه سازی با چوب
• مجسمه سازی با رزین
• مجسمه سازی با برنز
• مجسمه سازی با استیل
• مجسمه سازی با طلا
• مجسمه سازی با نقره

در ادامه هر کدام از این روش ها را با جزییات کامل به شما معرفی می کنیم.

مجسمه سازی مدرن

مجسمه سازی مدرن تحولی بزرگ در هنر مجسمه سازی ایجاد کرد که از اواخر قرن نوزدهم آغاز شد و اصول سنتی این هنر را به چالش کشید. در این سبک، هنرمندان از بازنمایی دقیق و واقع گرایانه پیکر انسان و طبیعت فاصله گرفتند و به سمت انتزاع، ساده سازی فرم ها و بیان احساسات درونی حرکت کردند. مجسمه سازان مدرن تلاش کردند تا به جای تقلید از واقعیت، مفاهیم ذهنی و تجربه های جدید بصری را خلق کنند که این امر به پیدایش مکاتب هنری متعددی مانند کوبیسم، فوتوریسم و ساختارگرایی منجر شد.

یکی دیگر از ویژگی های برجسته مجسمه سازی مدرن، تنوع بی سابقه در استفاده از مواد و تکنیک ها است. هنرمندان در این دوران علاوه بر سنگ، چوب و برنز، از مواد جدیدی مانند آهن، فولاد، پلاستیک، شیشه و حتی اشیای روزمره یافت شده استفاده کردند. روش های سنتی تراشیدن و مدل سازی جای خود را به تکنیک های جدیدی مانند جوشکاری، مونتاژ، جفت کاری و ساخت احجام توخالی دادند که در آن ها فضای خالی و نور نیز به اندازه بخش های جامد مجسمه اهمیت پیدا کردند.

مجسمه سازی با گچ

مجسمه سازی با گچ یکی از روش های محبوب و پرکاربرد در هنرهای تجسمی است که به دلیل ارزان بودن، دسترسی آسان و سرعت بالای خشک شدن مورد توجه هنرمندان قرار دارد. در این تکنیک، گچ به صورت پودر با آب مخلوط شده و خمیری به دست می آید که می توان آن را در قالب های مخصوص ریخت یا به صورت مستقیم روی آرماتورهای فلزی شکل داد. گچ قابلیت پرداخت بالایی دارد و هنرمند می تواند پس از سفت شدن اولیه، با ابزارهای کاهنده به تراشیدن و ظریف کاری جزئیات بپردازد و در نهایت سطحی کاملا صیقلی یا بافت دار ایجاد کند که برای ساخت تندیس های تزئینی و نمونه های اولیه آثار بزرگ بسیار مناسب است.

مجسمه سازی با خمیر

روش مجسمه سازی با خمیر، یکی از جذاب ترین روش های مجسمه سازی است که همیشه جز اولویت های نخست هنرمندان برای ایجاد یک اثر هنری محسوب می شود. از آن جا که ساختن مجسمه با خمیر در مقایسه با دیگر متدها بسیار آسان، منعطف و لذت بخش است که دلیل آن هم نرمی و فرم پذیری بالا، برای مبتدیان، کودکان و حتی هنرمندان حرفه ای است. در این تکنیک از خمیرهای گوناگونی مانند خمیر پلیمری، خمیر نمکی، خمیر بازی یا خمیرهای دست ساز استفاده می شود که به راحتی با دست یا ابزارهای ساده شکل می گیرند و نیازی به کارگاه های پیچیده ندارند. برخی از این خمیرها در مجاورت هوا خشک می شوند و برخی دیگر برای پخت و تثبیت نهایی به حرارت ملایم فر نیاز دارند، که در نهایت پس از سفت شدن قابلیت رنگ آمیزی و سمباده کاری پیدا می کنند.

خمیر مجسمه سازی چیست؟

خمیر مجسمه سازی یک ماده شکل پذیر، نرم و منعطف است که به طور اختصاصی برای ساخت احجام، تندیس ها و مدل های هنری فرمولاسیون شده است. این ماده در انواع گوناگونی مانند خمیرهای پلیمری، خمیرهای هواخشک، خمیر بازی و خمیرهای روغنی تولید می شود که هر کدام ویژگی های متفاوتی از نظر زمان سفت شدن و نیاز به حرارت دارند. ساختار این خمیرها به گونه ای طراحی شده است که به راحتی با دست یا ابزارهای ظریف کاری شکل می گیرند، به دست نمی چسبند و پس از خشک یا پخته شدن، قابلیت سمباده کاری، تراشیدن و رنگ آمیزی را پیدا می کنند تا هنرمند بتواند جزئیات دقیق تری را روی اثر خود پیاده کند.

مجسمه سازی با سنگ

مجسمه سازی با سنگ یکی از قدیمی ترین و ماندگارترین هنرهای بشری است که نیاز به مهارت، صبر و قدرت بدنی بالایی دارد. در این تکنیک، هنرمند با استفاده از ابزارهای دستی یا برقی مانند قلم، چکش، فرز و سوهان، بخش های اضافی سنگ های سختی مثل مرمر، گرانیت یا تراورتن را می تراشد تا فرم مورد نظر خود را از دل سنگ بیرون آورد. این شیوه که به عنوان یک روش کاهنده شناخته می شود، به دلیل ماهیت سخت و نفوذناپذیر سنگ، مجالی برای اشتباه باقی نمی گذارد و اثر نهایی به دست آمده از آن دارای اصالت، وزن و دوام بسیار طولانی در برابر شرایط جوی است.

مجسمه سازی با چوب

مجسمه سازی با چوب یک هنر اصیل و گرم است که در آن هنرمند با استفاده از بافت طبیعی، رگه ها و رنگ های متنوع چوب به خلق آثار حجمی می پردازد. در این روش کاهنده، با ابزارهایی مانند مغار، چکش، اره و سوهان، بخش های اضافی چوب های گوناگونی همچون گردو، گلابی، راش و چنار تراشیده می شود تا فرم نهایی به دست آید. از ویژگی های برجسته این تکنیک، حس زنده بودن و لطافت چوب است که در پایان کار با سنباده زنی دقیق و پوشش دهی با روغن های مخصوص یا لاک، زیبایی و ماندگاری آن دوچندان می شود.

مجسمه سازی با رزین

مجسمه سازی با رزین یک روش مدرن و پرطرفدار است که از ترکیب مواد شیمیایی مایع شامل رزین و هاردنر برای ایجاد احجام شفاف یا رنگی استفاده می کند. در این تکنیک، پس از مخلوط کردن دقیق اجزا، مایع به دست آمده درون قالب های سیلیکونی ریخته می شود و پس از گذشت زمان معین، طی یک واکنش شیمیایی کاملا سخت و صلب می گردد. به دلیل قابلیت ترکیب رزین با رنگ های گوناگون، اکلیل، گل های خشک و حتی قطعات اشیای دیگر، این روش امکان خلق آثاری با جلوه های بصری خیره کننده، سطحی کاملا براق و مقاومت بالا در برابر رطوبت را فراهم می آورد که در ساخت زیورآلات و تندیس های دکوراتیو بسیار محبوب است.

مجسمه سازی با برنز

مجسمه سازی با برنز یکی از اصیل ترین و باارزش ترین روش های ساخت تندیس های ماندگار است که معمولا با استفاده از روش ریخته گری مومی انجام می شود. در این تکنیک پیچیده، ابتدا نمونه اولیه اثر با موادی مانند گل یا موم ساخته شده و سپس قالبی از آن تهیه می شود تا آلیاژ مذاب برنز که ترکیبی از مس و قلع است به درون قالب هدایت گردد. مجسمه های برنزی به دلیل استحکام فوق العاده فلز، مقاومت بسیار بالا در برابر فرسایش محیطی و قابلیت نمایش ظریف ترین جزئیات و بافت ها، از محبوب ترین گزینه ها برای ساخت بناهای یادبود و تندیس های شهری در فضاهای باز به شمار می روند.

مجسمه سازی با استیل

مجسمه سازی با استیل یکی از روش های مدرن و مقاوم در هنر مجسمه سازی است که به دلیل استحکام بالا، درخشش سطح و دوام زیاد در فضاهای داخلی و بیرونی کاربرد فراوان دارد. در این شیوه هنرمند با برش، خم کاری، جوشکاری و مونتاژ ورق ها، میله ها یا قطعات استیل، فرم های متنوع و گاه انتزاعی را خلق می کند و از ویژگی هایی مانند انعکاس نور و سطح صیقلی برای افزایش جلوه بصری اثر بهره می برد. استیل به دلیل مقاومت در برابر زنگ زدگی و شرایط آب و هوایی، برای ساخت مجسمه های شهری و آثار بزرگ بسیار مناسب است و امکان اجرای طرح های ساده تا بسیار پیچیده را فراهم می کند.

مجسمه سازی با طلا

مجسمه سازی با طلا یکی از گرانبهاترین هنرهای دستی است که به دلیل ارزش مادی زیاد این فلز، بیشتر در ساخت تندیس های کوچک، اشیای آیینی و آثار هنری نفیس کاربرد دارد. طلا به دلیل خاصیت چکش خواری بسیار بالا و نرمی بی نظیر، امکان اجرای ظریف ترین طرح ها و پیچیده ترین جزییات را به مجسمه ساز میدهد و معمولا از طریق روش های ریخته گری دقیق یا ملیله کاری ساخته می شود. این فلز زرد و درخشان در برابر هوا و رطوبت کاملا مقاوم است و هرگز تیره یا اکسید نمی شود، به همین علت آثار طلایی جذابیت و براقیت خود را برای هزاران سال حفظ می کنند و همواره نمادی از ثروت، جاودانگی و هنر والای انسانی به شمار می روند.

مجسمه سازی با نقره

مجسمه سازی با نقره هنری بسیار ظریف و ارزشمند است که به دلیل درخشش سفید و خاصیت شکل پذیری بالای این فلز، جایگاه ویژه ای در هنرهای تزئینی دارد. نقره به هنرمند اجازه می دهد تا با استفاده از روش هایی مانند ریخته گری دقیق، قلم زنی و ملیله کاری، جزئیات بسیار ریز و نقوش پیچیده را بر روی حجم های کوچک و متوسط پیاده سازی کند. این فلز اگرچه نسبت به طلا ارزان تر است، اما به دلیل انعکاس نوری بی نظیر و قابلیت پولیش کاری عالی، جلوه ای لوکس به آثار هنری می بخشد؛ هرچند که مجسمه های نقره ای برای حفظ درخشش خود و جلوگیری از سیاه شدن در اثر اکسیداسیون، به مراقبت و نگهداری همیشگی نیاز دارند.

انواع مواد مجسمه سازی

تا به این جا شما با انواع روش های مجسمه سازی آشنا شدید. در یک جمعبندی کلی از توضیحات قبلی، انواع مواد لازم برای ساخت مجسمه هم شامل موارد زیر است.

• سنگ
• چوب
• گچ
• گل رس
• خمیر
• فلز
• برنز
• استیل
• طلا
• نقره
• رزین
• سفال
• موم
• شیشه
• فایبرگلاس
• مواد بازیافتی

گچ مجسمه سازی از کجا بخرم؟

گچ مجسمه سازی را می توانید از فروشگاه های لوازم هنری، ابزارفروشی های بزرگ، برخی مصالح فروشی ها و فروشگاه های اینترنتی تهیه کنید. اگر برای کار هنری دقیق می خواهید، بهتر است از فروشنده نوع مناسب مجسمه سازی را بخواهید، چون بعضی گچ ها برای ساخت و پرداخت بهتر از گچ های معمولی هستند. در ضمن اگر که هدف شرکت در کلاس های مجسمه سازی را دارید، نیازی به خرید گچ مجسمه سازی و یا سایر وسایل این فیلد هنری را ندارید، چرا که آموزشگاه آریا تهران در این کلاس های آموزشی، تمامی وسایل و ابزار های مورد نیاز را در اختیار کارآموزان خود به صورت رایگان قرار می دهد.

وسایل مجسمه سازی

وسایل مورد نیاز برای فیلد هنری مجسمه سازی شامل موارد زیر است.

• انواع مغار و اسکنه: برای تراشیدن چوب و سنگ
• چکش (چوبی، لاستیکی و فلزی): جهت ضربه زدن به مغار یا شکل دهی فلزات
• کاهنده ها و ابزار کاهنده (کاهنده های سیمی و چوبی): برای فرم دهی و برداشتن گل یا خمیر
• قلم های ظریف کاری و ابزار کاهنده فلزی: جهت ایجاد جزئیات روی موم، گچ و خمیر
• آرماتور یا مفتول سیمی: برای ساخت اسکلت و ساختار داخلی مجسمه جهت حفظ ایستایی
• انبر دست و سیم چین: برای بریدن و فرم دادن به آرماتورها
• کاردک های مجسمه سازی (پلاستیکی، چوبی و فلزی): برای پهن کردن، صاف کردن و فرم دادن به مواد نرم
• سنباده و سوهان: جهت پرداخت، صاف کردن و صیقلی کردن سطوح چوب، سنگ، گچ و رزین
• قالب های سیلیکونی یا گچی: برای ریخته گری رزین، گچ، برنز و موم
• چرخ سفالگری: برای ساخت حجم های مدور و متقارن گلی
• دستگاه فرز مینیاتوری و فرز انگشتی: برای حکاکی و تراش کاری ظریف روی سنگ، چوب و فلز
• ابزار اندازه گیری (پرگار مجسمه سازی، خط کش و گونیا): برای رعایت دقیق تناسبات در آناتومی
• ماسک، دستکش و عینک ایمنی: جهت محافظت در برابر گرد و غبار سنگ، گچ، چوب و گازهای رزین

توجه» اگر که برای شروع کار شخصی قصد استفاده از وسایل مجسمه سازی را دارید، این وسایل را می توانید از فروشگاه های لوازم هنری تهیه کنید. اما برای شرکت در کلاس های آموزشی، همانطور که در بخش قبلی گفته شد، نیازی به خرید وسایل نیست و آموزشگاه فنی حرفه ای آریا تهران، تمامی این وسایل را برای شما فراهم می کند.

سوالات متداول در مورد انواع سبک مجسمه سازی؟